Open Source = gratis!

Dat is de gedachte die veel mensen hebben bij de vele Open Source initiatieven die er wereldwijd zijn. Maar is gratis wel altijd zo goedkoop of zijn er misschien toch een aantal valkuilen waaraan gedacht moet worden? In dit artikel een aantal afwegingen uit het oogpunt van de retailer. Met andere woorden:

Hoe interessant is Open Source software nou eigenlijk voor een retailer?

First things first: Eén van de saaiste maar niet onbelangrijke dingen die bij softwareprojecten naar voren komt zijn de licenties.
In de softwareontwikkeling bestaan veel verschillende vormen van deze licenties en  allemaal hebben ze hun eigen regels met rechten en plichten. Zo kun je het recht hebben om de software zelf weer te distribueren maar aan de andere kant ook de plicht hebben om gemaakte verbeteringen weer terug te geven aan de community.
Inhoudelijk ga ik niet in op de licenties maar check goed of je gebruik van de software overeenkomt met de licentie.

Tijd om aan de slag te gaan! Mogelijkheden zijn er meer dan genoeg voor de retailers. Denk hierbij aan bijvoorbeeld osCommerce en Magento. Je downloadt een pakket en met een beetje handigheid en de nodige inzet heb je binnen no-time een online shop.
Maar is dat dan de shop die het moet gaan maken? Al snel zal je opvallen dat ook je concurrenten een soortgelijke look & feel hanteren, maar dan in een ander kleurenpalet (je hebt immers één van de standaard templates geselecteerd).

Om toch een eigen identiteit te creëren laat je door een ontwerpbureau een fraaie shop maken. Met dit nieuwe design kun voor de dag komen en je concurrenten ver achter je laten. Je duikt in de wereld van de templates en merkt al snel dat dit wel erg veel tijd gaat kosten en dat, in veel gevallen, de kennis ook tekort schiet. Na vele dagen op het supportforum door te hebben gebracht krijg je toch niet voor alles een oplossing. Dan ga je je toch afvragen:

Ben je nu aan het retailen of zelf aan het ontwikkelen? En wil je dat…

In plaats van je actief bezig te houden met retailen ben je nu ineens heel druk om je shop zo te maken zoals je hem wilt hebben. Is dat wel the way to go?
Je kunt natuurlijk je eigen “ontwikkelafdeling” op gaan zetten zodat je in ieder geval de juiste kennis in huis haalt maar verleg je nu niet de core van je bedrijf? Is het de investering en sores wel waard of zou je eigenlijk een bedrijf in moeten huren wat deze implementatie en realisatie voor je regelt?

Je gaat op zoek naar een bedrijf dat implementaties doet van je gekozen Open Source oplossing. Zij kunnen de standaard modules zo aanpassen dat de vormgeving helemaal overgenomen kan worden. Ook een service deel nemen ze voor hun rekening in de vorm van de updates die gedaan moeten worden. Deze diensten komen waarschijnlijk niet zonder rekening…

Zo gratis is dat gratis dus eigenlijk niet…

Is nu het voordeel “gratis” niet als sneeuw voor de zon verdwenen? Wat is dan nog het verschil tussen Open Source gebaseerde bedrijven en bedrijven die closed source ontwikkelen? In beide gevallen betaal je voor een custom made implementatie op basis van een reeds bestaande basis. Groot verschil is dat je bij de ene wel door de code kunt bladeren en bij de andere niet…

Of je nu wel of niet voor Open Source kiest is aan jezelf. Probeer je eigen behoeften (eisen en wensen) duidelijk te krijgen en ga zoeken naar oplossingen die hier goed op aansluiten. Benader bedrijven die je hierbij kunnen helpen en ga niet in zee met de eerste de beste die zegt het te kunnen realiseren. Bedenk alleen wel dat het argument “Open Source = Gratis” niet heel sterk is. Laat je hierdoor dus ook niet leiden bij het kiezen van de oplossing.

Tot slot nog een aantal punten die kunnen helpen in je overweging

• Wat is de flexibiliteit van de oplossing? Wat zijn de mogelijkheden en kun je groeien in het pakket?
• Welke kennis en resources zijn aanwezig in uw bedrijf en wil je die vrij maken voor webshopontwikkeling?
• Wat zijn de supportmogelijkheden bij een oplossing (forum, e-mail, telefoon) en wat zijn hiervan de kosten (betaald, gratis of alleen gratis bij een “enterprise” licentie)?
• Bij uitbesteding: hoeveel ervaring heeft het bedrijf waarmee je zaken wilt gaan doen (met name in de eCommerce)?
• Zit er toekomstperspectief in de gekozen oplossing? Wordt er actief aan ontwikkeld en is er een visie?
• Welk servicelevel wens je? Kun (en wil) je bijvoorbeeld updates van het pakket zelf doen of vind je dat soort operaties toch wat te riskant?

2 reacties op "Open Source = gratis!"

1. Catharina zegt:

   19 februari 2010 om 16:38

   Het bladeren in de code lijkt me voor de meeste webwinkeliers niet zo interessant. Wat wel interessant is, is dat je bij het kiezen voor open source software een vendor-lockin voorkomt. Je kunt altijd switchen. bijvoorbeeld op het moment dat je niet meer tevreden bent over je huidige aanbieder. Bij een gesloten oplossing is dat over het algemeen niet mogelijk.
2. Bart de Vries zegt:

   9 maart 2010 om 10:07

   Het voorkomen van een vendor lock-in is, terecht, een punt van aandacht. Ik betwijfel alleen of open source daar de oplossing voor is. Als je in projecten een flinke dosis maatwerk toevoegt om aan de functionele eis te voldoen is het maar de vraag hoe open dit nog is en hoe makkelijk dit door andere implementatiepartij over te nemen is.

   Zomaar even van leverancier switchen is dus denk ik niet aan de orde, hiervoor zijn de projecten te complex. Maar om te kunnen switchen van leverancier is het hebben van meerdere implementatiepartijen natuurlijk wel een vereiste. Ook kun je gaan denken aan het hanteren van een escrow contract. Hierop kun je dan aanspraak maken in geval van faillissement of contractbreuk.

   Om vendor lock-in te beperken wordt ecManager behalve door De Nieuwe Zaak onder andere ook door Crimsonwing geïmplementeerd.

   Bart de Vries
   Ontwikkelaar bij De Nieuwe Zaak en auteur van “Open source = gratis!”